Musikk - Verda 1945-60
 
 

[Historie] [Norsk] [Kunst og design] [Musikk] [Oppgåver] [Elevarbeid]

HOVUDMOMENT FRÅ PERIODA:

Musikken etter1945, med ei blanding av mange stilartar og komponistar, gjer at det er vanskeleg å få oversikt og sjå musikken utfrå eit samfunnsperspektiv. Det kan derfor vere nyttig å stanse opp og sjå på det som skjedde i musikken ut ifrå kva som skjedde i verda rundt oss.

Frykt og uro gjorde at mange kunstnarar bevisst ønskte å gå nye vegar. Folk flest var redde for ein atomkrig i kjølvatnet av striden mellom aust og vest. Denne redsla førde til at mange kom i direkte opposisjon mot dei som sat med makta og vart meir kritiske mot dei normene og verdiane som var rådande. Minst like viktig vart kampen mot USA si krigføring i Vietnam. Ungdomen var usamde og resultatet vart eit ungdomsopprør som gjekk over heile den vestlege verda. Desse hendingane kan eit stykke på veg forklare kvifor musikken etter krigen vart radikal.

STIKKORD:
  • Klassisk musikk
  • Darmstad
  • Olivier Messianen
  • Pierre Boulez
  • Karlheinz Stockhausen
  • Pop og rock
  • Jazz
  • Louis Armstrong
  • Duke Ellington
  • Charlie Parker!

    Klassisk musikk.
    Spesielt på 60-talet laga komponistane vanskeleg musikk som få ønskte å lytte til, og som førde til ein mot-reaksjon med ønskje om å finne fram musikk frå tidlegare tider. Avstanden mellom komponistar og publikum vart til tider stor.

    Darmstad
    I Darmstadt vart det oppretta eit musikk-institutt som skulle få det tyske musikk-livet på beina etter krigen. Mange av dei dyktigaste komponistane i etterkrigstida kom frå dette miljøet t.d.:
    Olivier Messianen
    Olivier Messianen (1908-1992) - Han var djupt religiøs og vart kalla 1900-talets store katolske musiker. Han brukte i komposisjonane sine gregoriansk sang, indisk musikk og ofte fuglesang.

     Lytt til musikk av Olivier Messianen

    Pierre Boulez (1925-) - Han var ein av dei viktigaste komponistane i etterkrigstida og var óg  Klikk på bilete av Karlheinz Stockhausen for å sjå ein større versjon!ein ofte brukt forelesar. Han gjorde i tillegg internasjonal karriere som dirigent.

    Karlheinz Stockhausen (1928-) - Markerte seg som ein av dei mest omdiskuterte komponistane sidan 1950.

     Lytt til musikk av Karlheinz Stockhausen (MP3-filer)

    Pop og rock.
    Etter andre verdskrig har denne musikk-forma hatt ei eksplosiv uvikling. Det er USA og England som har vore leiande på området.

    Klikk på bilete for å sjå ein større versjon av Jerry Lee Lewis!I England vart musikk-forma kalla popmusikk og den amerikanske versjonen var ”Rock and roll”. I begge landa hadde musikken sin bakgrunn i blues, country & western, folkemusikk og jazz. Musikken vart brukt som ein protest mot foreldregenerasjonen og samfunnet. I spreiinga av musikken fekk ein god hjelp av kommersiell gramafon- og filmindustri. Filmen ”Vend dem ikke ryggen” med melodien ”Rock around the clock” vart eit gjennombrot og fekk raskt ein kultstatus. Grammafonselskapa satsa stort på rockesangarar som Bill Haley, Jerry Lee Lewis og ikkje minst rockekongen Elvis Presley, og tente store pengar på ungdomen.

     Lytt til musikk av Bill Haley og Jerry Lee Lewis

    Jazz

    Klikk på bilete for å sjå ein større versjon av Luis Armstrong!Luis Armstrong (1900-1971)
    Han er ein av dei største jazzmusikarane som har levd. Trompet-tonen og den spesielle stemma hans opplever mange som svært givande å lytte til. Han har vorte eit forbilete for alle som har spelt og er interessert i tradisjonell jazz.

    Duke Ellington (1899-1974)
    Komponist, arrangør og orkester-leder som i meir enn 50 år var ein sentral person innan for jazzmusikken. Han skapte diskusjon ved å arrangere Per Gynt Suite av Edward Grieg for jazz orkester.

    Etter 1955 oppstod cool-jazz som ein reaksjon på den oppjaga og hektiske bopmusikken. Bop-musikken var krevjande musikk med høgt tempo som ein konsentrert må lytte til. Det var mange kvite musikarar som spelte cooljazz inspirert av Rhythm & blues t.d Charlie Parker.

    Klikk på bilete for å sjå ein større versjon av Charlie Parker!

    [Same periode Norge]

    Google

    [Startside] [Arbeidsmåte] [Læreplanar] [Perioder] [Lenker]

    Temaweb er ein netteneste frå PILOT, Møre og Romsdal
    Redaktør:
    Åshild Støbakk (Godøy skule - www.godoy.no)
    Webmaster: Svein Frøystad Oppdatert: 11.01.04